Dime mi sinyor padre
Περιγραφή
Πρόκειται για ένα από τα πιο σπάνια τραγούδια του ρεπερτορίου, για το οποίο δεν έχουν καταστεί ακόμη δυνατές διασταυρώσεις στοιχείων ή o εντοπισμός του σε κάποια άλλη πηγή. Η γλώσσα του τραγουδιού είναι ασφαλώς η Λαντίνο, είναι όμως γεμάτο από τούρκικες λέξεις ή λέξεις βασισμένες στην τουρκική γλώσσα. Περιγράφει μία στιχομυθία μεταξύ πατέρα και γιου όπου ο δεύτερος ζητάει από τον πατέρα του την άδεια για να παντρευτεί αφού είναι ήδη σε κατάλληλη ηλικία. Ο πατέρα απαντάει με κυνισμό, λέγοντάς του ουσιαστικά την λαϊκή έκφραση «δεν έχεις στον ήλιο μοίρα.»
Το τραγούδι αντικατοπτρίζει την παραδοσιακή αντίληψη της εποχής όπου ο γάμος ήταν ένα κοινωνικό γεγονός συνδεδεμένο με την οικονομική κατάσταση και την εξωτερική εμφάνιση. Επίσης, αναδεικνύει την αξία που είχε η προίκα και η θέση ενός νέου στην κοινότητα.
Εκδοχή 1
Dime mi sinyor padre
Πηγή: Αρχείο Φλώρας Μόλχο Τραγουδάει ο πατέρας της Ισαάκ Μόλχο.
Στίχοι
Dime, mi sinyor padre, /ˈdime mi siˈɲoɾ ˈpaðɾe/ Πες μου, πατέρα μου,
ke yo ya me ize mucho grande, grande /ke ʝo ʝa me ˈize ˈmutʃo ˈɣɾande ˈɣɾande/ είμαι πια αρκετά μεγάλος, μεγάλος,
de ke no me kazas, sinyor padre? /de ke no me ˈkazas siˈɲoɾ ˈpaðɾe/ γιατί δεν με παντρεύεις, πατέρα μου;
Komo no ke te kaze, mi ijo, /ˈkomo no ke te ˈkaze mi ˈiʒo/ Πώς να σε παντρέψω, γιε μου,
tu no tienes, ni djuben, ni antari, ni kapitana, /tu no ˈtjenes ni dʒuˈben ni anˈtaɾi ni kapiˈtana/ εσύ δεν έχεις ούτε ρόμπα, ούτε μπλούζα, ούτε παλτό,
ni kushak de lana, ni stivaletos en el pie ke azen frichi frichi frichi, /ni kuˈʃak de ˈlana ni stivaˈletos en el pje ke ˈazen ˈfɾitʃi ˈfɾitʃi ˈfɾitʃi/ ούτε ζώνη από μαλλί, ούτε μπότες στα πόδια να κάνουν φρίτσι, φρίτσι, φρίτσι,
ni urika en el belt ke aze taka taka taka, /ni uˈɾika en el belt ke ˈaze ˈtaka ˈtaka ˈtaka/ ούτε ρολόι στη ζώνη που κάνει τάκα, τάκα, τάκα,
ni la fejijika! /ni la feʒiˈʒika/ ούτε το κομψό φεσάκι!
Djan [1] beindis [2] dala al kalup[3] ash kulsun. [5] /dʒan beˈindis daˈla al kaˈlup aʃ kulˈsun/ Είθε να βρεις την τύχη σου/να τακτοποιηθείς όπως πρέπει.
[1] Can [dʒan] στα Τουρκικά σημαίνει ψυχή. Όποιος μεγάλωσε σε σπίτι Μικρασιατών προσφύγων ίσως θυμάται την έκφραση [dʒ anƏm], τον οποίο χρησιμοποιούσαν για να προσφωνήσουν κάποιο αγαπημένο πρόσωπο και σημαίνει ψυχή μου.
[2] Είναι πιθανό η λέξη να προέρχεται από το ρήμα bendezir [ευλογώ]και στο πλαίσιο του τραγουδιού να σημαίνει ψυχή μου ευλογημένη, αλλά είναι επίσης πιθανός να είναι από το ρήμα στην τουρκική beğenmek που σημαίνει εγκρίνω. [3] Καλούπι
[4] Ιδιωματική έκφραση, να μπεις στο καλούπι ή όπως λέμε σήμερα να βρεις τον δρόμο σου.
Μουσικός Οδηγός
ΒιβλιογραφίαNehama, Joseph. Dictionnaire du Judéo-Espagnol. Madrid: Consejo superior de investigaciones cientificas, 1977.
Έρευνα, τεκμηρίωση, μεταφράσεις και μεταγραφές προφοράς: Μαριάντζελ Χατζησταματίου Ακουστικές μεταγραφές και μουσικοί οδηγοί: Νίκος Παναγιωτίδης
Το περιεχόμενο αυτής της ιστοσελίδας προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα. Επιτρέπεται η χρήση του για προσωπικούς ή εκπαιδευτικούς σκοπούς μόνο με σαφή αναφορά στην πηγή. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση, η τροποποίηση ή η χρήση του για εμπορικούς σκοπούς χωρίς προηγούμενη ρητή άδεια.
